Лаппиши бор дар пружин.Табдили энергияи ҷисм ҳангоми лаппиш

Лаппиши озоди бори дар пружин овехташударо дида мебароем (расми 1.4.1). Барои ҳолати a қувваи чандирии ҳангоми кашидашавии пружин ба вуҷуд оянда Fч қувваи вазнинии ба бор таъсиркунанда P -po мувозинат мекунад. Координатаи x-po ба тарафи поён равона менамоем ва аввали он ба маркази вазнинии бор ҳангоми дар мавқеи мувозинат буданаш мувофиқ меояд. Барои вазъияти мувозинатии бор x = 0 мебошад.

Муфассал

Лаппишҳои маҷбурӣ. Резонанс

Чӣ тавре ки дар параграфи 1.1 қайд гардид, лаппишҳои озод хомӯшшавандаанд. Дар ҳақиқат ҳам, дар шароити воқеъии заминӣ ягон ҳаракат аз таъсири кувваи соиш эмин намебошад. Қувваи соиш ҳамеша муқобили ҳаракат таъсир дорад ва кори он манфӣ аст. Ин кори манфӣ энергияи пурраи ҷисми лаппандаро кам мекунад. Камшавии энергия камшавии амплитудаи лаппишро ба вуҷуд меорад ва оҳиста-оҳиста лаппиш хомӯш мешавад (расми 1.5.1).

Муфассал

Амплитуда, давр ва басомади лаппиш

Бузургиҳои асосие, ки лаппишро тавсиф менамоянд, амплитуда, давр ва басомад ба шумор мераванд. Дар расми 1.2.1 лаппиши бори ба пружин пайвасткардашуда нишон дода шудааст. Ҷойивазкунии зиёдтарини ҷисми лаппандаро аз ҳолати мувозинатиаш амплитудаи лаппиш меноманд. Қимати амплитуда барои пружини фишурдашуда ба — A (расми 1.2.1, б) ва барои пружини дарозшуда ба A (расми 1.2.1, e) баробар мебошад.

Муфассал

Ҳаракати лаппишнок

Дар байни ҳаракатҳои механикие, ки мо дучор мегардем, аксар вақт ҳаракатҳои такроршаванда ба назар мерасанд. Чархзании ҷисмҳои гуногун ҳаракати такроршаванда ба шумор меравад: гардиши Моҳ дар атрофи Замин, ҳаракати сайёраҳо, чархзании қисмҳои мошинҳо ва ғайра. Ҳаракати айнан такроршавандаро ҳаракати даврӣ меноманд. Масалан, ҳаракати раққосак, ҳаракати бори дар пружин овезон буда, тори асбобҳои мусиқӣ, раққосаки соатҳо, заминларза низ ҳаракати даврӣ ба шумор мераванд.

Муфассал